Bàn về Cho vay nặng lãi ở cả góc độ người cho vay và đi vay

21/05/2021
Đầu tư & Kinh doanh

"Đừng cho vay nặng lãi và cũng đừng đi vay lãi cao!"


Theo định nghĩa của pháp luật: Cho vay gấp 5 lần mức lãi suất tối đa Nhà nước cho phép với các giao dịch dân sự 20%/ năm là Cho vay nặng lãi. Quy ra cụ thể: 
. Cho vay quá 100%/ năm là nặng lãi
. Cho vay quá 8,3%/tháng là nặng lãi

 

Hình thức xử phạt từ phạt tiền tới phạt tù tùy theo độ nặng của lãi suất và độ nhiều của số tiền lãi bất chính thu được. Nguy cơ pháp lý là rõ ràng và chắc hẳn bất kỳ ai khi tham gia cho vay nặng lãi cũng đều hiểu rõ. Đó cũng là lý do tại sao phần lớn các hợp đồng cho vay nặng lãi không viết cụ thể mức lãi suất. Tuy nhiên, các cơ quan điều tra luôn có cách vượt qua mọi chiêu chước của giới cho vay nặng lãi. Bằng chứng, chúng ta thường xuyên nghe tin trên báo đài việc "bắt trọn ổ" băng nhóm cho vay nặng lãi nào đó. Và điều khiến chúng ta ngạc nhiên hơn nhiều là "độ nặng" lãi suất họ cho vay. Gần 2000% 1 năm, một tỷ lệ cao nhất từng được được thông tin trên báo chí nhưng có lẽ nó chưa phải là cao nhất trong thực tế. Đây có thể gọi là mức lãi suất "giết người". Bởi chỉ cần mượn 10 triệu, sau một năm, bạn phải trả 200 triệu đồng, hàng tháng bạn phải trả hơn 16 triệu đồng. Để con nợ có thể trả mức lãi này, đe dọa "giết người" chắc hẳn là "câu cửa miệng" các chủ nợ dùng.

 

Hãy cùng sơ lược qua các độ nặng của lãi suất theo tháng:
. Trên 1,6% là trái quy định của pháp luật
. Trên 8.3% là nặng lãi với pháp luật
. Trên 10% là nặng lãi mặt bằng chung
. Từ 15% - 30% có thể xem là triệt đường sinh kế
. Từ 30% - 60% là cắt cổ con nợ
. Trên 60% là lấy mạng con nợ 
. Với mức gần 166%, lấy mạng con nợ 3 lần - do hết từ để diễn tả.  

 

Nói chung, "có vay có trả" nên để làm rõ bức tranh cho vay nặng lãi này, chúng ta hãy tìm hiểu theo cách khách quan nhất để không thiên vị bên nào cả chủ nợ lẫn con nợ: Góc nhìn từ con nợ và Góc nhìn từ chủ nợ.

 

Góc nhìn từ con nợ
Câu hỏi đầu tiên đặt ra: Tại sao lại có người chấp nhận mức lãi suất cao đến phi lý cực đoan là 166%/tháng?

Đáp án rất đơn giản: Bởi vì lúc đó họ cần tiền tới mức LÃI SUẤT BAO NHIÊU HỌ CŨNG CHẤP NHẬN. 

 

Có thể nói, cuộc đời của họ là một chuỗi trượt dài trên các mức lãi suất. Trước khi tìm đến mức lãi suất "cực phẩm" 166% tháng, họ đã "kinh qua" các mức lãi suất từ bé đến lớn trên. Xuất phát điểm mỗi người khác nhau nên mức lãi suất khởi đầu của họ có thể là 2%, 5% hay 10%. Tuy nhiên, điểm chung là đều trải qua một thời gian tương đối dài "làm quen" với các mức lãi suất cao dần. Một người bình thường chỉ vay tiền ở mức 5% không thể nào chấp nhận - dù ở trường hợp cực đoan - mức lãi suất cao gấp hàng chục lần như 50% hay 100%. Họ chỉ tiếp nhận tối đa mức cao gấp vài lần như 10% hay 15%. Tuy nhiên, ở một số trường hợp sẽ xuất hiện tình trạng "nhảy cóc" không mong muốn. Nếu xung quanh không ai cho vay mức 10% hay 15%, họ buộc lòng phải cầu viện mức lãi suất cao hơn: 20% hay 30% chẳng hạn. 

 

Thêm nữa, cuộc đời của họ cũng tiếp tục là một chuỗi trượt dài giảm dần số lượng chủ nợ mới. Chỉ khi họ không còn ai để mượn, họ mới tìm để các chủ nợ nặng lãi hay nhóm cho vay nặng lãi. Có thể thấy, người thân gia đình hay bạn bè đều từ bỏ cho họ mượn tiền vì "một lý do nào đó" nên họ không còn sự chọn lựa nào ngoài chủ nợ nặng lãi. Bởi thực tế, dù với lãi suất cao nhưng việc xét duyệt các khoản cho vay của giới cho vay nặng lãi rất thoáng và dễ chịu. Chỉ cần giấy tờ cá nhân như chứng minh thư, giấy phép lái xe, sổ hộ khẩu và biết rõ bạn ở đâu thì việc cho vay coi như xong. Lựa chọn đơn giản thường mang kết quả tồi tàn! 

 

Như bạn thấy, trước khi xét tới lý do đi mượn tiền nặng lãi, con nợ phải ở hoàn cảnh "không còn khả năng mượn tiền từ bất kỳ nguồn nào" do trải qua "quá trình suy sụp tài chính với mức lãi suất cao dần kéo dài". Sự kiện tạo ra lý do phải đi mượn tiền chỉ là giọt nước tràn ly. Vì khi ở tình trạng như vậy, bất kỳ sự kiện phát sinh chi phí nào cũng khiến bạn "bế tắc", ví dụ: người thân bị bệnh, xe hư, nhà dột, thiếu tiền đóng tiền học cho con. Còn những lý do khác kém chính đáng hơn như trả nợ cũ lãi thấp hơn, cờ bạc, rượu chè, chơi bời trác táng. Qua đó, chúng ta có thể chia con nợ nặng lãi thành 2 đối tượng xét theo lý do họ tìm tới chủ nợ:
. Người nghèo, rất nghèo: các chi phí phát sinh do nhu cầu cuộc sống gia đình có thể khiến họ không xoay xở được và phải tìm đến các chủ nợ nặng lãi.
. Người chơi bời, cờ bạc trác táng: bởi họ sống tiêu cực nên chả ai cho họ mượn tiền nữa, buộc lòng họ phải tìm đến các chủ nợ nặng lãi để tiếp tục lối sống không ngày mai của mình.

 

Câu hỏi tiếp theo đặt ra: Với bản thân có điều kiện tài chính kém như vậy, việc chấp nhận mức lãi suất cao như thế phải chăng đã dự tính sẵn không trả nợ?

 

Đáp án rất thực tế: Họ chả có dự tính gì trong đầu ngoài việc giải quyết vấn đề ngay trước mắt. Tâm lý của họ là tới đâu tính tới đó. Họ chấp nhận để dòng đời đẩy mình về bất cứ hướng nào: nếu có tiền họ sẽ trả nợ, còn không thì họ chấp nhận bị chủ nợ giày xéo hoặc trốn nợ. 

 

Góc nhìn từ chủ nợ
Với hai đáp án từ góc nhìn con nợ trên, ta có thể dễ dàng hiểu được tính toán thiệt hơn dẫn đến hành động của họ khi "hành nghề". 

 

Thứ nhất, vì đây là cho vay tín chấp và con nợ hoàn toàn không còn ai để mượn nữa nên có thể xác định: Uy tín con nợ rất thấp. Rủi ro mất tiền gốc trong trường hợp này là cực kỳ nhiều nên lợi nhuận chủ nợ truy cầu là cao cũng hoàn toàn phù hợp quy luật kinh tế: "Rủi ro cao, lợi nhuận cao". Tuy nhiên, rủi ro là cao nhưng lợi nhuận phải cao ở mức nào cho phù hợp. Bởi lãi suất ảnh hưởng trực tiếp tới rủi ro. Lãi suất chủ nợ truy cầu càng cao, rủi ro con nợ không trả tiền càng lớn. Các chủ nợ phải tìm ra một mức lãi suất đủ cao để bù trừ rủi ro, nhưng vẫn phải đủ thấp để con nợ trả được nợ. Rõ ràng mức lãi suất 166% tháng đẩy rủi ro mất tiền gốc tới mức cực hạn: 100%. Con nợ dù cố nhưng chỉ có khả năng trả nợ trong thời gian ngắn. Với mức lãi suất phi cân đối như vậy, con nợ chỉ có con đường không trả tiền và tố cáo với công an. Đây là một trong những nguyên nhân chính khiến các tổ chức cho vay nặng lãi thường xuyên đứng trước vành móng ngựa. 

 

Bài toán tìm con số lãi suất phù hợp để không đẩy con nợ tới đường cùng, nhất là những người nghèo rất quan trọng tới các chủ nợ. Bởi vì, với tư cách "hành nghề cho vay nặng lãi" lâu dài, số lượng con nợ là rất lớn cũng như rủi ro pháp lý luôn treo trên đầu, việc đẩy nhiều người vào đường cùng với mức lãi suất "triệt đường sống" tới 30% sớm muộn cũng mang lại hậu quả với cả tài sản họ "tích lũy" được lẫn sự tự do họ đang sở hữu. Họ có thể "liều một vố rồi nghĩ", nếu may mắn có thể chưa bị nhắm đến. Tuy nhiên, may mắn là điều không nên mong đợi nhất là khi bạn phất lên nhờ tận dụng sự không may mắn của người khác. 

 

Thứ hai, với tâm lý giải quyết vấn đề trước mắt còn có khả năng trả nợ hay không tính sau, cho thấy: Con nợ hoàn toàn không có chuẩn bị cũng như có kế hoạch trả nợ. Việc mượn nợ là chữa cháy tạm thời, và đám lửa thay vì bị dập tắt sẽ chuyển từ chỗ này sang chỗ khác. Vì lý do này, cũng dễ hiểu khi các chủ nợ tạo áp lực rất lớn để con nợ "sốt sắng" tìm cách trả nợ. Tuy nhiên, gây áp lực quá mạnh nhất là đe dọa tính mạng người khác hoàn toàn vượt quá nhu cầu chính đáng đòi tiền. Hơn cả tiền bạc hay mọi thứ khác, tính mạng con người là quan trọng nhất. Các hành vi "nhẹ đô" hơn như tạt mắm tôm, tạt sơn, đập phá tài sản, siết đồ có thể khiến người này trả tiền nhưng khiến người khác trốn nợ. Theo viễn cảnh lý tưởng, khi cuộc giao dịch diễn biến xấu, hai bên sẽ gặp nhau và trình bày những vấn đề của mình để cùng nhau đưa ra giải pháp "có thể chấp nhận được" như gia hạn thời gian trả nợ, trả góp gốc lãi, giảm lãi suất, trả gốc trước - trả lãi sau. Dù thực tế khó được như mơ, chúng ta vẫn hy vọng cả hai bên liên quan sẽ vượt qua mâu thuẫn trong êm đềm. 

 

Tóm lại:
Xét về bản chất, bản thân việc cho vay lãi nặng đã vi phạm pháp luật nên mọi hình thức đi cùng như gây áp lực đòi nợ đều trái pháp luật. Tuy nhiên, do số lượng vượt trội của các chủ nợ nặng lãi so với các cơ quan thực thi pháp luật và nhu cầu vay tiền của những người "không còn chỗ để vay" trong cơn bí bách nên chúng ta hãy cứ mong chờ lòng nhân từ ở người cho vay và sự suy xét kỹ càng cũng như có trách nhiệm của người đi vay. Dù gì, trong cuộc sống vật chất này, chúng ta vẫn phải giữ lại cho mình tình người.
. Đối với người đi vay: Đừng cố vay bằng mọi giá! Luôn có một cách khác tốt hơn ở đâu đó, bạn hãy cố tìm nó sẽ xuất hiện! "Cứ tìm, sẽ thấy", lời Chúa dạy như vậy.
. Đối với người cho vay: Đừng truy cầu mức lãi suất triệt đường sinh kế người khác! Nếu được, hãy cố hợp tác thay vì bỏ công đẩy người khác tới đường cùng. 

 

Cầu chúc các bạn thiếu tiền sẽ không phải cầu viện tới cho vay nặng lãi và cũng cầu chúc các bạn cho vay không bao giờ phải đi đòi nợ!. 


BÀI VIẾT LIÊN QUAN

Cách phân biệt đa cấp lừa đảo và đa cấp chính thống

Cách phân biệt đa cấp lừa đảo và đa cấp chính thống

"Bản thân đa cấp là một công cụ kinh doanh tốt nhưng...
Có tồn tại lợi nhuận khủng trong đầu tư kinh doanh hay không?

Có tồn tại lợi nhuận khủng trong đầu tư kinh doanh hay không?

"Phạm phải lỗi lầm chưa ai phạm phải thì còn chấp nhận...
2 cách nắm bắt thông tin đơn giản và hiệu quả trong làm kinh tế

2 cách nắm bắt thông tin đơn giản và hiệu quả trong làm kinh tế

"Bạn không cần phải biết chính xác trong 5 năm tới sẽ...
Cách sử dụng huy động vốn tối ưu lợi nhuận trong vòng đời kinh doanh

Cách sử dụng huy động vốn tối ưu lợi nhuận trong vòng đời kinh doanh

"Chúng ta sẽ chỉ huy động vốn khi việc kinh doanh rủi...
Suy nghĩ buồn cười trong chuyện làm ăn khiến bạn liên tục mất tiền

Suy nghĩ buồn cười trong chuyện làm ăn khiến bạn liên tục mất tiền

"Trong cuộc đời, chúng ta có thể chỉ có vài người bạn...
Có nên đầu tư Forex và Bitcoin không?

Có nên đầu tư Forex và Bitcoin không?

"Có những người kiếm được lợi nhuận rất lớn từ Forex và...